Anabilim Dalımız 25 Şubat 1983 tarihinde Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalının YÖK yasası gereğince ikiye ayrılması sonucu kurulmuş ve ilk başkanlığına Prof Dr. Şerafettin Yılmaz getirilmiştir. Prof Dr. Şerafettin YILMAZ’ın 16 Şubat 2000 tarihinde emekliye ayrılmasından sonra 2000-2005 yıllar arasında Anabilim Dalı başkanlığını Prof. Dr. Mehmet Akın TAŞYARAN yürütmüştür. 09.12.2005 tarihinden itibaren Anabilim Dalı Başkanlığı görevi Prof. Dr. Mehmet PARLAK tarafından yürütülmektedir.

       Anabilim dalımız enerjisini, öncelikli olarak eğitim öğretim ve hastaların daha kaliteli bir şekilde tanı ve tedavilerinin yürütülebilmesi üzerine kurmuştur. Bu nedenle misyonumuz güncel bilimsel gelişmelerin ışığı altında daha nitelikli bir eğitimi baz alarak hekim ve uzman hekimler yetiştirmek ve yine güncel bilgi ve teknolojileri kullanarak kliniğimize başvuran hastalarımızın, öncelikle memnuniyetini esas alarak tanı ve tedavilerini yürütmektir.

       Amacımız eğitim, öğretim ve üçüncü basamak sağlık hizmetlerinin yanı sıra etik ve insani değerlere önem veren mesleğinde başarılı hekimler yetiştirmektir.

       Günümüzde toplum sağlığı ve hastane enfeksiyonları açısından tehdit oluşturan hastalıklar hakkında güncel bilgileri canlı tutarak gerekli önlemleri almak, bu konular hakkında eğitim vermek ve olası süreçleri profesyonel şekilde yürütmek amaçlanmaktadır.

     Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı bulunduğu bölgede araştırma görevlileri ve Tıp Fakültesi öğrencilerine yeterli eğitim ve öğretim olanağı sağlayabilmesinin yanı sıra, kliniğimize başvuran hastalarımızın tanı ve tedavilerini de eksiksiz olarak yerine getirebilecek donanıma sahiptir.

       Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalında 4 profesör, 1 Doçent, 2 Doktor Öğretim Görevlisi olmak üzere 7 öğretim üyesi, 9 araştırma görevlisi, 15 hemşire ve 4’ü temizlik personeli toplam 8 personel görev yapmaktadır. Enfeksiyon Hastalıkları Servisinde içerisinde yatan hastaların mikrobiyolojik tetkiklerinin yapıldığı, araştırma görevlileri ve Tıp Fakültesi öğrencilerine uygulamalı eğitimin verildiği mikrobiyoloji ve seroloji laboratuvarları bulunmaktadır.

         Araştırma görevlilerinin eğitimi için her sabah bir önceki günün değerlendirildiği sabah toplantıları, seminer, literatür ve vaka toplantıları yapılmaktadır.

      Öğretim Üyeleri

  1. Prof.Dr. Kemalettin ÖZDEN (Anabilim Dalı Başkanı)
  2. Prof.Dr. Zülal ÖZKURT
  3. Prof.Dr. Ayşe ALBAYRAK
  4. Doç.Dr. Emine PARLAK
  5. Doç.Dr. Fatma KESMEZ CAN
  6. Doç.Dr. Handan KÖKSAL ALAY

 

      Asistan Doktorlar

Arş. Gör. Dr. Nurdan PÜR
Arş. Gör. Dr. Ayten ÇALKAN
Arş. Gör. Dr. Kübra GÖGEBAKAN
Arş. Gör. Dr. Zeynep Selin ŞAHİN
Arş. Gör. Dr. Ferhan Cahit AVCİ
Arş. Gör. Dr. Muhammed Ozan TABKİ
Arş. Gör. Dr. Rümeysa TEMUR
Arş. Gör. Dr. Fatma Betül KILIÇ
Arş. Gör. Dr. Yunus Emre YALIN
Arş. Gör. Dr. Devran AKÇA
Arş. Gör. Dr. Ayşenur BİNGÖL
Arş. Gör. Dr. Edanur ERÜMİT
Arş. Gör. Dr. Abdulhamit AYYILDIZ

 

     1.HASTA HİZMETLERİ

     Normal polikliniğimiz ve aşı birimimizde yılda 20.000 civarında poliklinik hastasına  hizmet verilmekte, servislerimizde 5000 civarında hastaya da yataklı tedavi uygulanmaktadır.

    Üniversite hastanemiz, ilimiz ve bölgemiz için bir referans merkezi konumunda olduğu için kliniğimizde çok geniş bir enfeksiyon hastası ve hastalığı profili ile karşılaşılmakta, ayrıca Kırım-Kongo Kanamalı Ateşikronik hepatitler, diyabetik ayak enfeksiyonları, menenjit, ensefalit, bruselloz, hepatitler, tularemi, gastroenteritler, üst ve alt solunum yolu enfeksiyonları, hayvanlardan insanlara bulaşan çeşitli zoonotik hastalıklar, idrar yolu enfeksiyonları, karaciğer ve safra yolları enfeksiyonları, omurga, kemik ve eklem enfeksiyonları, selülit gibi deri enfeksiyonları, sepsis, tetanoz, besin zehirlenmeleri, bölgemizde görülen şarbon, kist hidatik gibi sayamayacağımız kadar çeşitliliği olan tüm enfeksiyon hastalarına hizmet verilmektedir.

       A.POLİKLİNİKLER

   Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalına bağlı iki farklı poliklinik mevcuttur. Bunlar ayaktan hastalara hizmet verilen enfeksiyon hastalıkları polikliniği ve aşı hizmetlerinin yürütüldüğü aşı polikliniğidir. Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı ayaktan hastalar için poliklinik hizmetleri vermekte yıllık yaklaşık 20.000 hasta kabul edilmektedir.

       B.SERVİSLER

     Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları Kliniği dört farklı bölümden oluşmaktadır. Klasik Enfeksiyon Hastalıkları Servisi, İzolasyon Servisi, Diyabetik Ayak Servisi ve pandemi döneminde COVID-19 Servislerinde gruplandırılmış her türlü enfeksiyon hastası bölge merkezi konumunda olan hastanemizden hizmet almaktadır.

       1.ENFEKSİYON HASTALIKLARI SERVİSİ:

     İnsandan insana bulaş riskinin yüksek olmadığı klasik enfeksiyon hastalarının takip edildiği klinikte toplam 30 yatak kapasitelidir. Menenjit, ensefalit, bruselloz, hepatitler, tularemi, gastroenteritler, üst ve alt solunum yolu enfeksiyonları, hayvanlardan insanlara bulaşan çeşitli zoonotik hastalıklar, idrar yolu enfeksiyonları, karaciğer ve safra yolları enfeksiyonları, omurga, kemik ve eklem enfeksiyonları, selülit gibi deri enfeksiyonları, sepsis ve daha pek çok enfeksiyon normal enfeksiyon hastalıkları kliniğinde takip edilmektedir.

       2.DİYABETİK AYAK SERVİSİ

     Diyabetik ayak enfeksiyonları ve bası yaralarının takip edildiği servistir. Diyabetik ayak enfeksiyonları  servisi 16 yataklıdır. Diyabetik ayak enfeksiyonları multidisipliner olarak takip edilmekte, uygun hastalarda  hiperbarik oksijen tedavisi ile kombine edilmektedir. Hastanemiz ülkemizde hiperbarik oksijen tedavisi uygulayan birkaç hastaneden biri olup, tüm bölgeye zaten hizmet veren kliniğimiz uzak bölgelerden de kombine tedavi için sevk edilen hastaları kabul etmektedir.

       3.İZOLASYON SERVİSİ

     İnsandan insana bulaş riski yüksek olan enfeksiyonların izlendiği 5 yatak kapasiteli izolasyon servisidir. Odalar tek kişiliktir. Kırım-Kongo kanamalı ateşi,  influenza, tüberküloz gibi kan yolu ve solunum yolu ile bulaşan etkenler ile enfekte hastalar izolasyon servisinde izlenmektedir.

     4.COVID-19 SERVİSLERİ

    COVİD-19 Salgın döneminde bu hastaların izlemi için hastanemizde bir monoblok, 12 servis ve 2 yoğun bakım ünitesi tahsis edilmiştir. Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı Yönetiminde, Anestezi Yoğun Bakım ve Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı yönetiminde salgının başladığı Mart 2020 döneminden itibaren 3 ay süreyle yoğun bir şekilde hizmet verilmiş olup Haziran 2020 itibarıyla halen devam etmektedir.

        II.ENFEKSİYON KONTROL HİZMETLERİ

      Anabilim dalımız öğretim üyeleri ve araştırma görevlileri ve enfeksiyon kontrol hemşirelerinin koordineli önderliğinde Enfeksiyon Kontrol Komitesi  kararları doğrultusunda hastane genelinde enfeksiyon gelişiminin önlenmesi için temizlik,  hijyen, dezenfeksiyon ve sterilizasyonun sağlanması ve pek çok konuda gerekli tedbirlerin alınması ve doğru olarak uygulanmasının takibi yapılmaktadır. Enfeksiyonları ve sürveyansı, yoğun bakım enfeksiyonları, febril nötropenik ve immün süpresif hastalarda gelişen enfeksiyonlar, cerrahi alan enfeksiyonları, hastane temizliği ve sterilizasyon-dezenfeksiyonu, bildirimi zorunlu hastalıkların bildiriminin sağlanması, uygun cerrahi profilaksi ve akılcı antibiyotik kullanımı, sağlık çalışanları ve hastane personelinin eğitimi gibi bir çok önemli konuda enfeksiyon kontrol komitesi programı başarılı bir şekilde  yürütülmeğe çalışılmaktadır. Enfeksiyon hastalıkları ekibi enfeksiyon kontrol talimatları doğrultusunda evrensel kurallara uygun eğitim ve sürekli hizmet vermektedir.

      Enfeksiyon Kontrol Hismetlerinde 5 enfeksiyon kontrol hemşiresi aktif olarak görev almaktadır.

    3.EĞİTİM HİZMETLERİ

   Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı bulunduğu bölgede araştırma görevlileri ve Tıp Fakültesi öğrencilerine yeterli eğitim ve öğretim olanağı sağlayabilmektedir. Enfeksiyon Hastalıklarında görevli öğretim üyeleri Tıp Fakültesi Türkçe ve İngilizce 3. sınıf derslerine girmekte, 5. sınıfta ise stajer öğrencilere Türkçe dersler ve hasta başı eğitimler vermektedir.

      4.LABORATUVAR

    Asistan ve öğrenci eğitimi amacıyla kliniğimiz laboratuvarında, Gram boyama, periferik yayma, dışkı incelemeleri, idrarın kalitatif yöntemlerle incelenmesi, kültür alma yöntemleri ve kültür değerlendirme prensipleri verilmektedir. Bu amaca hizmet etmek için kliniğimize ait biri eğitim tipinde olmak üzere iki adet mikroskop, etüv, ELISA cihazı ve derin dondurucumuz bulunmaktadır. Kliniğimizde tanısal olarak, lomber ponksiyon, kemik iliği aspirasyonu ve karaciğer biyopsi işlemleri yürütülmektedir.

Covid-19

     COVID-19 olduğu akut solunum yolu enfeksiyonudur.

     Nedenleri

    Hastalığın nedeni COVID-19 (SARS-Co2) virusudur. Hasta insanların konuşma ve öksürme gibi eylemleri sırasında havaya saçılan damlacıkların solunum mukozasına teması ile virus bulaşır. Ayrıca kontamine (virus bulaşmış) ellerin göz ve ağız mukozasına teması ile de enfeksiyon gelişir.

      Belirtileri

   Ateş, halsizlik, baş ağrısı, kas ağrıları, kuru öksürük, ishal, kusma, tat ve koku alamama, bazı hastalarda sinir sistemine ait nörolojik tutulumlar görülebilir.

      Tanı

     Virusa özgü nükleik asitin PCR testi ile gösterilmesi veya IgM antikorunun ELISA veya hızlı testlerle saptanması ile tanı doğrulanır. Hastalık belirtileri olduğu halde testin negatif kaldığı olgular mevcuttur. Örneklerin düzgün alınması test sonuçlarında önemlidir.

     Tedavi

 Ülkemizde ve kliniğimizde COVID-19 tedavisinde evrensel bilimsel birikim doğrultusunda hazırlanan ve güncelleştirilen Sağlık Bakanlığı COVID-19 Rehberi önerileri uygulanmaktadır.

     Korunma

  1. Tokalaşma, sarılma, öpme gibi tüm kişilerarası temasların önlenmesi
  2. Toplanmaya neden olan tüm ortamların engellenmesi
  3. Mukozaları damlacıklardan korumak için maske kullanımı
  4. Sosyal mesafeye dikkat etmek1.5 metre (yaklaşık üç adım)
  5. Sabunla sık el yıkamak (20 saniye)
  6. Alkollü el antiseptikleri kullanmak (20 sn kuruyuncaya kadar ovma)
  7. Sık temas edilen (kapı kolu, elektrik düğmesi, klavye, kumandalar gibi)  yüzeylerin temizliği
  8. Vücut direncinin korunması (C vitamini, çinko içeren sağlıklı gıdalarla beslenme, D vitamini)

Santral Sinir Sistemi Enfeksiyonları (Menenjit ve Ensefalitler)

       Tanım

       Beyin dokusu ve/veya zarlarının enfeksiyonlarıdır.

       Nedenleri

    Menenjit etkenleri bakteriler (en sık pnömokok, Hemofilus influenza, neisseria meningitis, tüberküloz bakterisi), viruslar (Herpesviruslar, enteroviruslar, kabakulak vb.) ve nadiren mantarlardır.  Sinüzit, otit, mastoidit gibi kafa içi bakteriyel enfeksiyonlar, gripal, viral enfeksiyonlar, üst solunum yolu enfeksiyonu, alt solunum yolu enfeksiyonu, kan dolaşımı enfeksiyonları, kafa travmaları, sinir sistemine uygulanan cerrahi girişimler, şant takılması gibi durumlar hastalık gelişmesinde en sık zemin hazırlayan nedenlerdir.

      Belirtileri

     Ateş, baş ağrısı, kusma, şuur bulanıklığı, giderek şuur gerilemesi ve kapanması, koma, ajitasyon, kişilik değişikliği, halüsinasyon, havale geçirme, felç, idrar kaçırma,  meningiyal irritasyon bulguları vardır. Kafa içi basıncı arttığından ışık ve sese karşı aşırı duyarlılık ve hiper irritabilite mevcuttur.

      Tanı

   Uygun klinik ve laboratuvar bulguları olan kişilerde bel bölgesinden yapılan ponksiyonla beyin omurilik sıvısı alınarak incelenir. Direkt bakıda mikroorganizma ve hücre sayısı saptanır, kültürler yapılır ve PCR testi ile mikroorganizmaların nükleik asiti saptanabilir.

      Tedavi

     Kafa içi basıncı azaltmaya, beyin ödemini çözmeye yönelik mannnitol, dekort gibi anti ödem ilaçlar uygulanır. Aşırı sıvı verilmesinden kaçınılmalıdır. Hastanın başı 30 derece yükseltilerek ödemin artması engellenir. Etkene yönelik olarak bakterisidal antibiyotikler veya antiviraller tedavi süresince damar içi yoldan verilir.

      Korunma

  1. Sinüzit, otit, mastoidit gibi enfeksiyonların zamanında ve yeterince tedavi edilerek kronikleşmesinin önlenmesi
  2. Menenjit aşılarının yaptırılması
  3. Travma sonrası Bos sızıntısı varsa dikkat edilmesi
  4. Cerrahi girişimlerde sterilizasyona, asepsi, antisepsiye dikkat edilmesi

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi

       Tanım

      Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) ülkemizde, bölgemizde ve çevre ülkelerde son 20 yıldır görülmekte olan kene tutunması ile insanlara bulaşan hayvanların da rezervuar (taşıyıcı) olarak rol oynadığı zoonotik bir hastalıktır.

        Nedenleri

     Hastalığın nedeni Kırım Kongo Kanamalı Ateş Virusudur.  Hastalık insanlara viruslu kenenin ısırması ile,  virus taşıyan hayvan kanı ve dokularına temas ile ve KKKA’lı hastaların kan ve vücut sıvılarına temasla bulaşır.

       Belirtileri  

     Ateş, halsizlik, iştahsızlık, kas ağrıları, baş ağrısı, ishal-kusma, kanamalar (burun kanaması, diş eti kanaması, cilt altı kanamalar, mide, barsak gibi her türden organ kanamaları görülebilir). Viral kanamalı ateş tablosuna yol açar.

       Tanı

    Rutin laboratuvar testlerinde hemogramda lökopeni, trombositopeni, biyokimyasal testlerde karaciğer ve kas enzimlerinde yükselme (ALT, AST, LDH ve CK yüksekliği), kanama testlerinde (PT, PTT, INR) uzama görülmektedir. Kesin tanı virusa özgü IgM,  ve virus RNA sının gösterildiği moleküler test olan PCR pozitifliği ile konulur.

       Tedavi

     Destek tedavisi, kanama testlerinin kontrolü, gerektiğinde trombosit veya plazma replasmanı, bazı hastalarda antiviral tedavi, gerektiğinde yoğun bakım ve daha ileri destek tedavileri

       Korunma

  1. Kenelerde virus olduğunun bilincinde olarak kene temasından kaçınılması, bu amaçla kapalı ve açık renkli giysilerin tercih edilmesi, çorapların pantolon paçası içine alınması
  2. Çiftçilerin gün sonunda vücutlarında kene varlığı açısından kontrol yapmaları ve varsa çıkarmaları
  3. Hayvanlarda kene tutunmasının azaltılması amacıyla Mart- Ağustos aylarında her ay kene ilaçlaması yapılması
  4. Kene çıkarılırken çıplak el ile değil penset, cımbız, peçete gibi bir bariyer konularak mekanik olarak çıkarılması gereklidir.