Organ Naklinin kaçınılmaz tamamlayıcısı olan Doku Tipleme ve İmmünoloji Laboratuvarı, nakil testlerinin yanı sıra Romatolojik, Hematolojik, Dermatolojik. Gastroenteroloji ile ilgili hastalık, erişkin ve çocuklarda yardımcı testlere yönelik analizleriyle farklı alanlarda da hizmetlerini sürdürmektedir.

       Bu hizmetleri uygulamak ve sunmak amacıyla 2004 yılında kurulmuş olan Sağlık Bakanlığı ruhsatlı (Ruhsat No: 21.25.DTL.03) Doku Tipleme Laboratuvarımız her geçen gün daha kapsamlı hizmet vermeyi amaçlamaktadır.

       Öğretim Üyeleri

  1. Prof.Dr. Hasan TÜRKEZ
  2. Doç.Dr. Hasan DOĞAN – Anabilim Dalı Başkanı
  3. Doç.Dr. Eda BALKAN
  4. Dr.Öğr. Üyesi Fatih AKDEMİR

 

      Asistan Doktorlar

  1. Dr. Merve ANAPALI
  2. Dr. M. Ali GÜRBÜZ

       Doku Grupları

       Laboratuvarımızın temel hizmet alanıdır. Nakil öncesi hasta seçimi ve hazırlık testlerini titizlikle gerçekleştirmektedir.

     Doku grubu antijenleri, her bireyin anne ve babasından yarı yarıya aldığı tüm çekirdekli hücrelerinde bulunan proteinlerdir. Doku grubu antijenleri, biyolojik kimliğimizi tanımlar ve parmak izi örneğinde olduğu gibi her bireye özeldir. Temel görevleri, bağışıklık sistemimizin yanıtlarını sağlamak ve belirlemektir. Bağışıklık sisteminin en önemli özelliklerinden biri, kendine ait ve ait olmayanı tanıyarak savunma sırasında kendine zarar vermemektir. Kendine zarar vermemeyi anlayabilmek, doku grubu antijenleriyle sağlanır.

    Organ nakillerinde, nakledilen organlarda doku gruplarının uyumlu olmadığı durumda, bağışıklık sistemimiz yabancıya karşı güçlü bir şekilde yanıt verir. Bu durumu önlemek için organ nakli öncesinde doku grupları incelenir ve uyumlu bireyler arasında seçim yapılır.

      Doku antijenleri uyumunun önemi farklı organlar için farklı önceliktedir. Örneğin kornea, kalp, akciğer ve karaciğer nakillerinde doku uyumu aranmazken, böbrek nakillerinde önemli, kemik iliği naklinde tam uyum aranmaktadır.

       Panel Reaktif Antikorlar (PRA)

    Hastalık tedavisinin organ nakli ile mümkün olabileceği hastalıklardan biri Böbrek Yetmezliğidir. Böbrek yetmezliği olan hastalarda kan transfüzyonu, gebelik, önceki transplantasyonlar ve enfeksiyonlar gibi sebeplerle bağışıklık sistemleri bu doku gruplarına karşı antikorlar oluşturur. Bu antikorlar, böbrek naklinin hemen ardından çok hızlı ve çok şiddetli bağışıklık sistemi reaksiyonlarına yol açıp hasta yaşamını tehdit edebilir. Bu durumu engellemek amacıyla böbrek nakilleri öncesi hasta serumunda doku grubu antijenlerine karşı antikorlar aranır.

       Dönör Spesifik Antikor (DSA) ve Lenfosit Çapraz Uyum Testi (LCXM)

      Doku grubu uyumlu vericisi olan, Panel Reaktif Antikoru negatif olan hastalarda, alıcı ve verici arasındaki küçük uyumsuzluklardan kaynaklanabilecek bağışıklık yanıtlarını belirlemek için, alıcı ve vericinin serum ve hücreleri bir araya getirilir. Böylece, naklin sonrası olabilecek ani bir yanıta neden olabilecek bir faktör var mı diye test edilir.

      Doku Grupları ve Romatolojik Hastalık İlişkileri: Doku grubu antijenlerinin bir grubunun bazı hastalıklarla ilişkili olduğunu ve risk faktörü olduğunu yapılan çalışmalar göstermiştir. Örneğin, HLA DR4 taşıyan insanların DR4 taşımayanlara göre Romatoid artrit olma olasılığının daha fazla olduğu, HLA B27 taşıyan insanların taşımayanlara göre 90 kat fazla risk taşıdığı, HLA B51 taşıyanların Behçet Hastalığı olma olasılığının daha yüksek olduğu bilinmektedir. Çölyak hastalarında HLA DQ2 ve HLA DQ 8 taşıyanların ise aynı şekilde hastalık riski artmaktadır.

       Bölümümüzde Yapılan Yıllık Hizmet Sayıları:

      Bölümümüzde bir yılda ortalama;

  1. Hastanemizde ortalama 30-50 böbrek nakli ve 20-30 kemik iliği nakli yapılmaktadır.
  2. Hasta ve vericilerine olmak üzere ortalama 800 civarı doku tiplendirmesi yapılmaktadır.
  3. Ortalama 100 civarında Dönör Spesifik Antikor (DSA) testi
  4. 100 civarında Lenfosit Çapraz Uyum Testi (LXCM) testi
  5. 600 civarında Panel Reaktif Antikor (PRA) çalışılmaktadır.
  6. 800 civarı HLA-B27,
  7. 40-50 tane HLA-DQ taraması,
  8. 100 civarında da HLA-DR ve HLA-B tiplendirmesi yapılmaktadır.

       Sonuçların raporlanma süresi kaç gün arasında değişmektedir?

      HLA A, B, DR, DQ testlerinin raporlanma süresi 1-14 gün arasında değişirken, yüksek çözünürlük testlerinin raporlanma süresi 1-30 gündür.

       

       Hasta kendisine ait raporu kendisi mi almak zorunda mıdır?

      Hastanın kendine ait raporu elden teslim alabileceği gibi kimlik karşılığında yakın akrabalarına da verilmektedir.

   

       Hangi koşullarda numune reddi oluyor?

     Numunenin yanlış tüpe alınması, geç gelen örnek, hemolizli örnek ve uygun olmayan taşıma durumlarında numune reddi olmaktadır.

     

     Kimler kemik iliği vericisi olabilir?

     Kemik iliği vericisi için 18-50 yaşlarında ve sağlıklı birey olma koşulu aranmaktadır. Hepatit B, hepatit C ve sifiliz hastalığı geçirmemiş olan, kronik hastalığı bulunmayan, kanser, HIV (AIDS) tanısı almamış olan kişiler kemik iliği vericisi olabilir.